Apteka małego człowieka - fachowym okiem o zdrowiu dzieci i nie tylko: grypa

Pokazywanie postów oznaczonych etykietą grypa. Pokaż wszystkie posty

Dzisiaj temat nieco odbiegający od głównej myśli przewodniej bloga, ale ostatecznie mama mimo, że nie może wziąć wolnego, to jednak także czasem choruje i po leki na przeziębienie sięga. Ba, nawet tym bardziej chce szybko postawić się na nogi i nie dać chorobie. W takiej sytuacji większość pacjentów w aptece prosi o jakieś saszetki na przeziębienie. Nie byłoby w tym nic złego, gdyby nie właściwości, które im przypisują. Stąd też moja potrzeba napisania o nich. Codziennie niezmiennie słyszę prośby o "saszetki na rozgrzanie" albo "Gripex/Theraflu/Fervex, żeby szybko rozgonić przeziębienie/ zwalczyć wirusa itp.". Cierpliwie tłumaczę każdemu jakie jest faktyczne działanie tych leków, ale niestety często spotykam się z brakiem zrozumienia. Niestety takie nastały smutne czasy, że reklamy w telewizji bardziej przekonują ludzi niż fachowy personel w aptece. Co ciekawe, producenci w ulotkach również nie wspominają ani słowem o działaniu rozgrzewającym czy leczącym przeziębienie lub grypę, a jednak ten mit utrwalił się w społeczeństwie.

Przyjrzyjmy się zatem, jakie składniki występują w saszetkach na przeziębienie typu Fervex, Gripex, Theraflu czy Vicks i jakiego działania faktycznie możemy oczekiwać. Przede wszystkim, mimo mnogości tych preparatów na rynku, wszystkie mają bardzo podobny skład, opierający się na dosłownie kilku substancjach. Są to:

- paracetamol- znana wszystkim substancja przeciwbólowa i przeciwgorączkowa, którą znajdziemy też w Apapie, Panadolu itp. Nie ma działania przeciwzapalnego.

-fenylefryna- zmniejsza przekrwienie i obrzęk błon śluzowych nosa, czyli redukuje katar

-pseudoefedryna - zmniejsza przekrwienie błon śluzowych nosa, redukuje katar

-feniramina - lek przeciwhistaminowy, hamujący reakcje alergiczne. Wspomaga zwalczanie kataru.

-chlorfenamina - lek przeciwhistaminowy, działa tak jak poprzednia

-witamina C - niektóre preparaty nie mają jej wcale, inne mają bardzo małe dawki: 50-70mg, czyli mniej niż dziecięca dawka witaminy C w tabletkach. Dla porównania uderzeniowa dawka witaminy C, zazwyczaj dostępna w tabletkach musujących do rozpuszczenia na wodę, to 1000mg.

-kwas acetylosalicylowy - czyli popularna aspiryna. Znalazła się na końcu listy, gdyż dostępna jest tylko w dwóch preparatach, mniej popularnych niż reszta, a mianowicie Polopiryna Complex i Aspirin Complex. Jej przewaga nad paracetamolem jest taka, że ma działanie przeciwzapalne.

Jak widać, wszystkie Gripexy, Fervexy itp. preparaty nie leczą grypy czy przeziębienia, a jedynie łagodzą ich objawy, czyli ból, gorączkę i katar. Stosowanie ich na złagodzenie kaszlu również nie ma sensu, bo nie znajdziemy w ich składzie nic co by na kaszel mogło pomóc. Wyjątkiem w tej kwestii był Vicks Symptomed o działaniu wykrztuśnym, ale nowa wersja nie zawiera już tego składnika, więc tu też trzeba być uważnym i czytać skład na opakowaniu. Jeśli chodzi o cudowne właściwości rozgrzewające saszetek na przeziębienie, to są one tak samo mocne jak moc rozgrzewająca wody, w której je rozpuścimy ;) Jeśli naprawdę zależy nam na rozgrzaniu się, to dużo lepszą opcją jest herbata z sokiem z malin lub z imbirem.

Na co jeszcze uważać stosując te leki?

- nie stosować ich dłużej niż 5 dni

- dawka maksymalna paracetamolu- wynosi 4g na dobę, czyli równoważność np. 4 saszetek Gripex HotActiv Forte. Zastosowanie większej dawki grozi uszkodzeniem wątroby. Ryzyko to zwiększa się, gdy lek jest przyjmowany przez dłuższy czas. Warto zwrócić uwagę, żeby nie stosować równocześnie innych leków zawierających paracetamol, gdyż możemy sobie nieświadomie zaszkodzić przyjmując zbyt dużą dawkę. Paracetamol znajduje się w wielu lekach wieloskładnikowych, a także w preparatach takich jak: Apap, Panadol, Saridon, Metafen.

- choroby towarzyszące- w przypadku niektórych chorób przewlekłych należy zachować szczególną ostrożność lub w ogóle zrezygnować ze stosowania tych leków. Dotyczy to szczególnie chorób wątroby i nerek, ale ostrożnie powinni podchodzić również pacjenci z nadciśnieniem czy jaskrą. Najbezpieczniej zawsze przeczytać ulotkę lub skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

- ciąża i karmienie piersią- są przeciwwskazane do stosowania w tym okresie

- interakcje z innymi lekami- dają wiele interakcji m.in. z lekami przeciwzakrzepowymi, przeciwdepresyjnymi, obniżającymi ciśnienie tętnicze krwi, nasercowymi, przeciwpadaczkowymi, nasennymi

-alkohol- nie wolno pić alkoholu, gdyż nasila on toksyczne działanie paracetamolu na wątrobę

-prowadzenie samochodu - omawiane leki mogą powodować senność i zawroty głowy, należy więc zachować ostrożność, jeśli planuje się usiąść za kółkiem

Podsumowując: nie oczekujmy od saszetek na przeziębienie, że nas wyleczą i stosujmy je z głową, jedynie w celu złagodzenia dokuczającego nam bólu głowy i kataru. Pamiętajmy, że nie zadziałają przeciwwirusowo, przeciwbakteryjnie czy przeciwkaszlowo i jedynie wybrane zadziałają przeciwzapalnie.

Życzę zdrówka

Bez czarny (z łac. Sambucus nigra) to popularny gatunek krzewu rosnący w Europie, Ameryce, Afryce Północnej i Azji centralnej. Surowcem zielarskim są kwiaty, owoce i kora. Kora ma działanie przeczyszczające i moczopędne (możecie ją czasem znaleźć w preparatach odchudzających), więc nie będzie nas w tym momencie interesowała. Kwiaty i owoce mogą okazać się bardzo przydatne przy przeziębieniach. Za chwilę o tym w jaki sposób działają, ale na początek trochę pomęczę Was składem chemicznym ;) To się przyda przy omawianiu poszczególnych preparatów.

Główne składniki kwiatu bzu czarnego:
- flawonoidy - o właściwościach antyoksydacyjnych (należą do polifenoli)
- fenolokwasy
- triterpeny
- sterole
- olejek eteryczny

Główne składniki owoców bzu czarnego:
- antocyjany (antocyjany to również polifenole)
- kwasy organiczne
- witamina C i witaminy z grupy B
- cukry i pektyny

Warto pamiętać, że czarny bez jest surowcem bezpiecznym, ale dopiero po odpowiedniej obróbce. Świeże kwiaty i niedojrzałe owoce zawierają sambunigrynę, która jest związkiem toksycznym i powoduje m.in. biegunki i wymioty. Ulega ona rozkładowi podczas suszenia i obróbki termicznej. Tak więc jeśli sok z bzu to albo z apteki albo przed przygotowaniem poszukajmy informacji jak go zrobić tak, by pozbyć się sambunigryny.

Działanie farmakologiczne.
Zaletą bzu czarnego jest to, że jego działanie nie opiera się tylko na wieloletniej tradycji stosowania w ziołolecznictwie, choć i taka istnieje, ale zostało potwierdzone badaniami - zarówno in vitro, jak i klinicznymi.

* działanie napotne- odpowiedzialne za nie są flawonoidy, wykazują je zarówno kwiaty jak i owoce
* działanie przeciwzapalne- hamuje syntezę mediatorów stanu zapalnego
* działanie wykrztuśne- odpowiadają za nie triterpeny, które prowadzą do zwiększenia wydzielania śluzu w drogach oddechowych i powodują odruch kaszlu. Odkrztuszanie jest ułatwione dzięki obecności flawonoidów, które powodują rozkurcz mięśni gładkich oskrzeli.
* działanie przeciwbakteryjne- najsilniejsze wykazują kwiaty
* działanie przeciwwirusowe- przeprowadzono badania u chorych na grypę wywołaną przez wirusy typu A i B. W porównaniu z placebo, u pacjentów stosujących syrop z owoców bzu czarnego objawy ustępowały 4 dni wcześniej. Wykazano nawet iż ekstrakt z owoców bzu ma zdolność hamowania namnażania wirusa HIV i zmniejszania jego zakaźności.
* działanie immunomodulujące
* działanie obniżające poziom cukru we krwi - kwiaty
* działanie obniżające poziom cholesterolu i lipidów
* działanie antyoksydsacyjne
Bez czarny może być stosowany jako środek wzmacniający układ odpornościowy, wspomagający leczenie grypy i przeziębienia, łagodzący stany zapalne gardła, krtani i zatok.

Preparaty dla dzieci dostępne na polskim rynku:
* BluKid syrop powyżej 3 roku życia. Zawiera ekstrakt z owoców czarnego bzu standaryzowany na 6% polifenoli i 3,8% antocyjanów. W dziennej dawce mamy 120mg polifenoli i 76mg antocyjanów. Poza nim w składzie znajdziemy również witaminę C, cynk i bioflawonoidy cytrusowe.
*Sambucol Baby- saszetki przeznaczone dla dzieci już od 6 miesiąca życia. Poza ekstraktem z bzu czarnego zawierają wit.C i D3. Warto zwrócić uwagę na to, że dzienna dawka dla dziecka powyżej 6mż, czyli 2 saszetki zawierają 400 j.m. wit.D3, co stanowi 100% ZDS.
* Sambucol kids- syrop powyżej 3 roku życia. Dodatek wit.C.
* Sambucol Miśki- pudrowe pastylki do ssania, powyżej 4 r.ż. Również z wit.C. Zalecana dawka to 2 pastylki dziennie.
* Sambucol junior- syrop powyżej 6 rż. Tutaj mamy poza wit.C również cynk.
Jeśli chodzi o dokładną zawartość antocyjanów czy polifenoli w preparatach marki Sambucol, to niestety nie poznamy jej, gdyż jako składnik aktywny wymieniany jest Antivirin- opatentowany przez nich składnik. Są one jednak jedynymi z dostępnych preparatów, dla których zostały przeprowadzone badania kliniczne, które potwierdziły ich skuteczność, a dokładnie skrócenie czasu infekcji o 4 dni. Dla mam i dla starszaków (powyżej 12 lat) również zostały przewidziane odpowiednie syropy, kapsułki i saszetki. Są to Sambucol Immuno Forte, Original Formula, Extra Strong i Hot Grip.
* Febricold baby- płyn od 1 roku życia. Zawiera ekstrakt z bzu czarnego, który dostarcza w dawce dobowej 40mg polifenoli. Jest to preparat złożony i poza bzem zawiera więcej składników wzmacniających odporność: acerolę będącą źródłem naturalnej witaminy C, ekstrakt z kwiatostanu lipy, cynk.
* Sambucus Nature's Way Kids syrop - od 1 roku życia. Nie zawiera konserwantów ani cukrów, słodzony sokiem z agawy. Składniki pochodzą z upraw ekologicznych. Dawka dla najmłodszych dzieci zawiera 13mg antocyjanów.

To tylko kilka przykładów preparatów zawierających czarny bez. Nie sposób omówić ich wszystkich. Wybrałam te, moim zdaniem najciekawsze, gdyż pozostałe na które natrafiłam nie miały standaryzowanych wyciągów, bądź zawierały bardzo małe ilości substancji czynnych albo pół butelki stanowiły cukry, a na dokładkę był benzoesan sodu ;) Jeśli znacie jeszcze jakiś ciekawy preparat, dajcie znać :)